Zergatik uzten dugu osasun mentaleko tratamendua hobeto sentitzen hasten garenean?
Hobeto sentitzeak ez du beti esan nahi tratamendua amaitu denik. Hobekuntza izan daiteke, hain zuzen ere, pertsona batzuek osasun mentaleko tratamendua behar baino lehen uzteko arrazoietako bat. Kontsulten artean zer gertatzen den ulertzeak eta prozesu osoan jarraipena egiteak tratamenduaren jarraitutasunari eusten lagun dezakete.
Asteak daramatzazu hobeto zaudela nabaritzen. Eta, ia konturatu gabe, pentsatzen hasten zara agian ez dela beharrezkoa terapiarekin jarraitzea. Hobeto sentitzen hastea, paradoxikoki, pertsona batzuek osasun mentaleko tratamenduak behar baino lehen uztea erabakitzeko arrazoietako bat bihur daiteke.
Depresioa duten nerabeekin egindako 'I Just Stopped Going': A Mixed Methods Investigation Into Types of Therapy Dropout in Adolescents With Depression azterlanak tratamendua uzteko hainbat arrazoi identifikatu zituen. Besteak beste, paziente batzuek joateari utzi zioten, uste zutelako tratamendutik behar zutena lortu zutela eta haien arazo nagusia ordurako konponduta zegoela.
Horrek erakusten du tratamendua uzteko arrazoiak askotarikoak izan daitezkeela eta, paziente batzuentzat, hobera egin dutelako pertzepzioak eragina izan dezakeela terapia uzteko erabakian.
Erronka da prozesuan zehar hobeto sentitzeak ez duela beti esan nahi tratamendua amaitu denik, ezta bilakaerak jarraipenik gabe bere horretan iraungo duenik ere.
Osasun mentalak ere bilakaera du kontsulten artean
Kontsulta batek aukera ematen dio profesionalari pertsona bat une jakin batean nola dagoen jakiteko. Baina osasun mentala ez da gelditzen kontsulta hori amaitzen denean.
Bisita baten eta hurrengoaren artean, sintomak, egoera emozionala, egoera pertsonala edota pazienteak bere tratamenduari buruz duen pertzepzioa alda daitezke.
Suspertze-prozesuak luzeak eta konplexuak izan daitezke. Ikusi dugun bezala, hobeto egotearen sentsazioak pertsona batzuk eraman ditzake pentsatzera ez dutela gehiago jarraitu behar. Une horretan tratamendua uzteak oraindik garatzen ari den prozesu bat etetea esan nahi du.
Gainera, tratamendu psikologikoak uztea ez da fenomeno isolatua. 2023an argitaratutako Symptoms of emotional disorders and sociodemographic factors as moderators of dropout in psychological treatment: A meta-review berrikuspenak ikusi zuen tratamendua uzteko tasak % 15,9 eta % 46,8 artekoak zirela, tratamenduaren eta pazienteen ezaugarrien arabera.
Arazoaren neurria testuinguruaren arabera aldatzen da, baina datuek erakusten dute pertsonen zati esanguratsu batek tratamendua eten egiten duela amaitu baino lehen.
Horregatik, prozesu osoan jarraipena egitea bereziki garrantzitsua izan daiteke. Profesionalek pazienteekin harremana dute kontsultetan, baina bilakaerak haietatik kanpo ere jarraitzen du. Kontsulten artean pazientearen bilakaerari buruzko informazioa izateak aldaketa garrantzitsuak hautematen lagun dezake, eta profesionalak behar denean jardutea erraztu.
Zerk erraztu dezake tratamenduaren jarraitutasuna?
Argi dago osasun mentaleko tratamenduek jarraitutasuna behar dutela, baina nola eutsi jarraitutasun horri suspertze-prozesu osoan?
Jarraitutasuna bultzatu dezakeen elementuetako bat pazientearen eta profesionalaren arteko harremana da. Nortasun-nahasmenduak dituzten pertsonek psikoterapia uzteari buruz 2025ean argitaratutako berrikuspen sistematiko batek zenbait faktoreren garrantzia azpimarratzen du, hala nola profesionalarekiko konfiantzazko harremana, terapeuta berarekin jarraitzea, motibazioa eta tratamenduaren malgutasuna.
Pazienteari lagun egiteko moduak ere garrantzia du. Jarraipena eta komunikazioa sustatzeko, tratamenduan erabiltzen diren tresnek parte-hartzea erraztu beharko lukete, beste zailtasun bat gehitu beharrean.
Gainera, pazienteak bere bilakaera hautemateko aukera izan behar du. Nola egiten ari den aurrera jakiteak, aldaketak identifikatzeak eta prozesuan zer gertatzen ari den ulertzeak inplikazioari eusten lagun dezakete, eta tratamendua zerbait estatiko edo eguneroko bizitzatik bereizitako zerbait bezala hautematea saihestu.
Tratamendua ez da amaitzen kontsulta bat amaitzen denean
Osasun mentaleko suspertze-prozesuak erronka dira pazienteentzat. Egun batzuetan hobeto senti daitezke eta pentsatu ez dutela jarraitu beharrik; beste egun batzuetan, berriz, zailagoa egiten zaie jarraitzea, prozesua gogorra delako eta ez delako beti berehalako aurrerapenik hautematen.
Horregatik, denboran zehar pazientearen bilakaerari lagun egitea une jakin batean nola dagoen jakitea bezain garrantzitsua izan daiteke. Etengabeko jarraipenak prozesuaren ikuspegi osoagoa izatea ahalbidetzen du, aldaketa garrantzitsuak hautematea eta beharrezkoa denean profesionalaren esku-hartzea erraztea.
Tratamendua ez da amaitzen kontsulta bat amaitzen denean. Laguntzak ere ez luke desagertu behar.
Nexi Health-en lan egiten dugu teknologiak pazientearen eta profesionalaren arteko lotura horri eusten lagun dezan, etengabeko jarraipena erraztuz eta pazientearen bilakaerari buruzko informazioa profesionalaren eskura jarriz behar duenean.
Erreferentziak
- Carpallo-González, M., Muñoz-Navarro, R., González-Blanch, C., & Cano-Vindel, A. (2023). Symptoms of emotional disorders and sociodemographic factors as moderators of dropout in psychological treatment: A meta-review. International Journal of Clinical and Health Psychology, 23(4), 100379. https://doi.org/10.1016/j.ijchp.2023.100379
- De Salve, F., Rossi, C., Gioacchini, E., Messina, I., & Oasi, O. (2025). Dropout in psychotherapy for personality disorders: A systematic review of predictors. Clinical Psychology & Psychotherapy, 32(3), e70080. https://doi.org/10.1002/cpp.70080
- O'Keeffe, S., Martin, P., Target, M., & Midgley, N. (2019). 'I Just Stopped Going': A mixed methods investigation into types of therapy dropout in adolescents with depression. Frontiers in Psychology, 10, 75. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2019.00075